جزاء من ترك العقدة » . منظور امام ( ع ) اين بود كه اين كيفر كسى است كه رأى صحيح را رها كند . شما نيز ، سخن مرا در كار حكمين نپذيرفتيد و اصرار كرديد كه من در برابر آن تسليم شوم ، ولى « اشعث » چنين پنداشت كه مفهوم سخن اين است كه : اين جزاى من است كه راه صحيح را رها كردم و لذا اعتراض كرد و گفت : « اى امير مؤمنان اين سخن كه گفتى بر زيان توست ، نه به سود تو ! » « 1 » اكنون به شرح و تفسير خطبه باز مىگرديم ، مطابق آنچه در اين سخن آمده امير مؤمنان على ( ع ) در پاسخ اعتراض اشعث نخست مىفرمايد : « تو چه مىدانى چه چيز به زيان من است يا به سود من ؟ ! » ( ما يدريك ما علىّ ممّا لى ) . اشاره به اين كه تو اصلا مفهوم سخن مرا نفهميدى كه چه مىگويم و اشاره به چه نكته‌اى مىكنم . منظور من دعوت مسلمين به اتّحاد و اشاره به اشتباهى است كه در مسألهء قبول « حكمين » كردند تا ديگر اين گونه كارها را تكرار نكنند . امّا تو مطلب را وارونه فهميدى ! سپس در يك سخن تند به او مىفرمايد : « لعنت خدا و لعنت همهء لعنت كنندگان بر تو باد ! » ( عليك لعنة اللّه و لعنة اللاعنين ) . تاريخ زشت و ننگين اشعث نيز به خوبى نشان مىدهد كه مستحقّ چنين لعنى بوده است چرا كه در بسيارى از توطئه‌ها و برنامه‌هاى مفسده‌انگيز اجتماعى آن زمان دست داشته و يا رهبرى اصلى آن را بر عهده گرفته است و به گفتهء « ابن ابى الحديد » تمام مفسده‌هايى كه در دوران خلافت على ( ع ) واقع شد اصل و اساس آن « اشعث بن قيس » بود . « 2 »

--> ( 1 ) مصادر نهج البلاغه ، جلد 1 ، صفحهء 368 و 369 . ( 2 ) شرح ابن ابى الحديد ، جلد 2 ، صفحهء 279 .